views

ปิดงบให้ราบรื่น เริ่มจากตรวจข้อมูลก่อนถึงวันส่งให้ผู้สอบบัญชี

Checklist ปิดงบการเงินประจำปี บริษัท SME ต้องเช็กอะไรบ้างก่อนปิดงบ

Checklist ปิดงบการเงินประจำปี เป็นเครื่องมือสำคัญสำหรับเจ้าของบริษัท SME ที่ต้องการเตรียมข้อมูลบัญชีให้ครบก่อนสิ้นรอบปี เพราะการปิดงบไม่ได้เริ่มในวันที่นักบัญชีจัดทำงบการเงิน แต่เริ่มจากเอกสารและรายการทางบัญชีที่เกิดขึ้นมาตลอดทั้งปี

หากเอกสารรายได้ไม่ครบ Statement ยังไม่กระทบยอด ลูกหนี้เจ้าหนี้ไม่ตรง สต๊อกไม่เคยตรวจ หรือมีรายการเงินส่วนตัวปะปนกับบริษัท ปัญหาเหล่านี้จะมารวมกันในช่วงปิดงบ และทำให้ต้องย้อนตามข้อมูลในเวลาที่จำกัด

บทความนี้จึงรวบรวมรายการสำคัญที่เจ้าของบริษัทควรตรวจ ตั้งแต่เอกสาร รายได้ ค่าใช้จ่าย ธนาคาร ลูกหนี้ เจ้าหนี้ สินค้าคงเหลือ ทรัพย์สิน ภาษี ไปจนถึงรายการระหว่างกรรมการ เพื่อให้ข้อมูลพร้อมสำหรับนักบัญชีและผู้สอบบัญชีมากที่สุด

✓ เอกสารบัญชี✓ Statement✓ ลูกหนี้–เจ้าหนี้✓ สต๊อกและทรัพย์สิน✓ ภาษี

กำลังเตรียมปิดงบ แต่ไม่แน่ใจว่าเอกสารครบหรือยัง?

สามารถสอบถามทีมพีทูพีเรื่องการเตรียมเอกสาร ตรวจข้อมูล และงานปิดงบการเงิน เพื่อช่วยจัดลำดับสิ่งที่ควรตรวจให้เหมาะกับกิจการ

โทร 097-236-2994LINE: p2pacc
Checklist ปิดงบการเงินประจำปี

ทำไม Checklist ปิดงบการเงินประจำปีจึงสำคัญ

งบการเงินเป็นผลลัพธ์ปลายทางของรายการบัญชีตลอดทั้งปี หากข้อมูลต้นทางผิด งบปลายปีก็มีโอกาสผิดตามไปด้วย

การมี Checklist ช่วยให้เจ้าของและฝ่ายบัญชีตรวจข้อมูลตามหมวด ไม่ต้องพยายามจำว่าอะไรทำแล้วหรือยัง และช่วยให้พบปัญหาก่อนส่งข้อมูลเข้าสู่ขั้นตอนปิดบัญชีและตรวจสอบงบการเงิน

  • ช่วยลดรายการตกหล่น
  • ช่วยให้ยอดในบัญชีใกล้เคียงข้อเท็จจริงมากขึ้น
  • ช่วยตรวจความสอดคล้องระหว่างบัญชีกับภาษี
  • ช่วยให้ผู้สอบบัญชีได้รับข้อมูลครบขึ้น
  • ช่วยให้เจ้าของเห็นรายการผิดปกติก่อนปิดปี
  • ลดการตามเอกสารย้อนหลังช่วงใกล้ Deadline

หากต้องการดูภาพรวมขั้นตอนปิดงบ สามารถอ่านขั้นตอนปิดงบการเงินประจำปีเพิ่มเติม

ตรวจเอกสารรายได้และค่าใช้จ่ายให้ครบ

เอกสารเป็นจุดเริ่มของบัญชี เจ้าของธุรกิจจึงควรตรวจว่ารายได้และค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นตลอดปีมีหลักฐานประกอบครบตามลักษณะรายการหรือไม่

  • Invoice และเอกสารขายครบทุกเดือนหรือไม่
  • ใบเสร็จรับเงินและหลักฐานรับเงินครบหรือไม่
  • ใบกำกับภาษีซื้อและขายเก็บครบหรือไม่
  • ค่าใช้จ่ายมีเอกสารสนับสนุนหรือไม่
  • สัญญาเช่า สัญญาบริการ และสัญญาสำคัญเก็บครบหรือไม่
  • รายการจ่ายเงินสดและเงินโอนมีคำอธิบายเพียงพอหรือไม่
  • มีเอกสารช่วงปลายปีที่ยังไม่ได้ส่งเข้าบัญชีหรือไม่

โดยเฉพาะรายการค่าใช้จ่าย ไม่ควรดูเพียงว่า “บริษัทจ่ายเงินจริง” เพราะการบันทึกบัญชีและการพิจารณาทางภาษียังต้องดูหลักฐานและลักษณะรายการประกอบด้วย

อ่านเพิ่มเติมที่วิธีเตรียมเอกสารส่งสำนักงานบัญชีและเอกสารทำบัญชีมีอะไรบ้าง

เตรียมเอกสารปิดงบการเงินประจำปี

กระทบยอดบัญชีธนาคารก่อนสิ้นปี

ยอดเงินฝากธนาคารในบัญชีควรสามารถกระทบกลับไปยัง Statement ได้ หากตัวเลขไม่ตรงต้องหาสาเหตุให้ชัดก่อนปิดบัญชี

รายการที่ควรตรวจ เช่น เงินเข้าที่ยังไม่ทราบที่มา เช็คค้างจ่าย รายการโอนระหว่างบัญชี ค่าธรรมเนียมธนาคาร ดอกเบี้ย หรือรายการรับ–จ่ายที่ยังไม่ได้บันทึก

อย่าบันทึกบัญชีจากยอดเงินเข้า–ออกเพียงอย่างเดียว

เงินเข้าธนาคารไม่จำเป็นต้องเป็นรายได้ทุกครั้ง และเงินออกก็ไม่จำเป็นต้องเป็นค่าใช้จ่ายเสมอไป เพราะอาจเป็นเงินกู้ เงินโอนภายใน เงินคืน หรือรายการกับกรรมการ

หากต้องการเข้าใจเรื่องการยืนยันยอดธนาคารเพิ่มเติม อ่านหนังสือยืนยันยอดเงินฝากธนาคาร

ตรวจสอบลูกหนี้การค้าให้ตรงกับยอดที่เก็บเงินจริงได้

ยอดลูกหนี้ปลายปีไม่ควรเป็นเพียงยอดคงเหลือในโปรแกรม แต่ควรตรวจว่าลูกหนี้แต่ละรายมีตัวตนจริง เอกสารครบ และยังมีโอกาสเรียกเก็บเงินได้

  • ลูกหนี้รายใดค้างชำระนานผิดปกติ
  • มี Invoice รองรับยอดค้างหรือไม่
  • มีรายการรับเงินแล้วแต่ยังไม่ตัดลูกหนี้หรือไม่
  • มีลูกหนี้ที่เป็นข้อพิพาทหรือไม่
  • ยอดคงเหลือสามารถยืนยันกับลูกค้าได้หรือไม่

การปล่อยยอดลูกหนี้ที่ไม่สามารถเรียกเก็บจริงค้างอยู่ในระบบเป็นเวลานาน อาจทำให้ภาพฐานะการเงินของบริษัทคลาดเคลื่อนจากข้อเท็จจริง

ตรวจเจ้าหนี้และค่าใช้จ่ายค้างจ่าย

บริษัทจำนวนมากบันทึกค่าใช้จ่ายเมื่อมีการจ่ายเงิน ทำให้รายการที่เกิดขึ้นแล้วแต่ยังไม่ได้จ่ายหลุดจากบัญชีปลายปี

ตัวอย่างเช่น ค่าไฟเดือนธันวาคมที่ชำระเดือนมกราคม ค่าบริการที่ได้รับแล้วแต่คู่ค้ายังไม่ได้ออก Invoice หรือค่าขนส่งที่เกิดขึ้นก่อนวันสิ้นรอบบัญชี

ควรตรวจว่ารายการเหล่านี้เกี่ยวข้องกับรอบบัญชีใด และบันทึกให้สัมพันธ์กับช่วงเวลาที่รายการเกิดขึ้น

ยิ่งตรวจข้อมูลก่อนสิ้นปี งานปิดงบยิ่งมีเวลาจัดการ

หากพบเอกสารขาด ยอดธนาคารไม่ตรง ลูกหนี้เก่า สต๊อกไม่ชัด หรือรายการบัญชีผิดปกติ ควรเริ่มตรวจตั้งแต่ก่อนถึงกำหนดปิดงบ

โทร 097-236-2994LINE: p2pacc

ตรวจนับสินค้าคงเหลือ ณ วันสิ้นรอบบัญชี

สำหรับกิจการที่มีสินค้า วัตถุดิบ หรืองานระหว่างทำ สินค้าคงเหลือเป็นหนึ่งในจุดสำคัญของการปิดงบ เพราะมีผลต่อสินทรัพย์และต้นทุนขาย

การตรวจควรเริ่มจากจำนวนของจริง ไม่ใช่ดูเฉพาะตัวเลขในระบบ

  • ตรวจนับสินค้าจริง ณ วันสิ้นงวด
  • กระทบจำนวนกับระบบสต๊อก
  • แยกสินค้าชำรุดหรือเสื่อมสภาพ
  • ตรวจสินค้าที่อยู่ระหว่างขนส่ง
  • ตรวจวัตถุดิบและงานระหว่างทำเมื่อเกี่ยวข้อง
  • ตรวจวิธีคำนวณต้นทุนสินค้าคงเหลือ

อ่านรายละเอียดเพิ่มเติมที่ตรวจนับสินค้าคงเหลือปลายปี

Checklist ตรวจบัญชีก่อนปิดงบ

ตรวจสินทรัพย์ถาวรและค่าเสื่อมราคา

อุปกรณ์สำนักงาน คอมพิวเตอร์ รถยนต์ เครื่องจักร เฟอร์นิเจอร์ และทรัพย์สินอื่น ควรถูกตรวจว่ามีอยู่จริง ใช้งานอยู่หรือไม่ และข้อมูลในทะเบียนทรัพย์สินตรงกับบัญชีหรือไม่

ควรแยกให้ชัดว่ารายการใดเป็นค่าใช้จ่ายของงวด และรายการใดมีลักษณะเป็นสินทรัพย์ที่ต้องรับรู้และคำนวณค่าเสื่อมราคาตามหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

  • มีทรัพย์สินที่ซื้อใหม่ระหว่างปีหรือไม่
  • มีทรัพย์สินขายหรือเลิกใช้งานแล้วหรือไม่
  • ทะเบียนทรัพย์สินตรงกับของจริงหรือไม่
  • ค่าเสื่อมราคาถูกบันทึกครบหรือไม่
  • มีเอกสารซื้อทรัพย์สินครบหรือไม่

ตรวจ VAT และภาษีหัก ณ ที่จ่ายให้สัมพันธ์กับบัญชี

การยื่นภาษีรายเดือนไปแล้ว ไม่ได้หมายความว่าข้อมูลทั้งปีถูกต้องโดยอัตโนมัติ ช่วงก่อนปิดงบจึงควรกระทบยอดภาษีกับข้อมูลทางบัญชีอีกครั้ง

สำหรับกิจการจด VAT ควรตรวจว่าภาษีขายสัมพันธ์กับรายได้ และภาษีซื้อมีเอกสารที่เหมาะสม ส่วนภาษีหัก ณ ที่จ่ายควรตรวจประเภทค่าใช้จ่าย ผู้รับเงิน และรายการที่เคยนำส่ง

  • ภาษีซื้อและภาษีขายครบทุกเดือนหรือไม่
  • ใบกำกับภาษีมีข้อมูลถูกต้องหรือไม่
  • ยอด VAT ในบัญชีตรงกับแบบที่ยื่นหรือไม่
  • มีค่าใช้จ่ายใดที่ควรหัก ณ ที่จ่ายแต่ยังไม่ได้หักหรือไม่
  • หนังสือรับรองการหัก ณ ที่จ่ายออกครบหรือไม่
  • ยอดภาษีค้างจ่ายหรือภาษีรอขอคืนมีที่มาชัดหรือไม่

สำหรับภาษีเงินได้นิติบุคคล แบบ ภ.ง.ด.50 โดยหลักต้องยื่นภายใน 150 วันนับแต่วันสุดท้ายของรอบระยะเวลาบัญชี จึงควรวางแผนงานบัญชีและภาษีให้พร้อมก่อนถึงกำหนดดังกล่าว

อ่านเพิ่มเติมที่ยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลออนไลน์

แยกรายการระหว่างบริษัทกับกรรมการให้ชัด

ธุรกิจ SME มักมีเจ้าของและกรรมการเกี่ยวข้องกับการรับ–จ่ายเงินโดยตรง จึงเกิดรายการโอนเงินส่วนตัวเข้าบริษัท หรือบริษัทจ่ายแทนเจ้าของได้บ่อย

หากไม่มีการแยกและอธิบายรายการให้ชัด บัญชีอาจไม่สามารถระบุได้ว่าเงินดังกล่าวเป็นเงินกู้ เงินทดรอง รายได้ ค่าใช้จ่าย หรือรายการส่วนตัว

  • เงินกู้ยืมจากกรรมการ
  • เงินให้กู้ยืมกรรมการ
  • เงินทดรองจ่าย
  • เงินสดย่อย
  • ค่าใช้จ่ายที่กรรมการออกแทนบริษัท
  • รายการส่วนตัวที่บริษัทจ่ายให้

ควรแยกเงินบริษัทกับเงินส่วนตัวตั้งแต่ต้นปี เพราะยิ่งมีรายการปะปนมาก การตรวจตอนปิดงบยิ่งใช้เวลามากขึ้น

เตรียมข้อมูลก่อนปิดงบการเงินประจำปี

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยก่อนปิดงบการเงิน

หลายปัญหาไม่ได้เกิดจากไม่มีนักบัญชี แต่เกิดจากข้อมูลถูกส่งช้า เอกสารไม่ครบ หรือเจ้าของกับฝ่ายบัญชีเข้าใจรายการไม่ตรงกัน

  • บันทึกจาก Statement อย่างเดียว
  • เงินส่วนตัวปะปนกับเงินบริษัท
  • ไม่มีการกระทบยอดธนาคารระหว่างปี
  • ลูกหนี้และเจ้าหนี้เก่าค้างในระบบโดยไม่เคยตรวจ
  • สต๊อกในระบบไม่ตรงกับของจริง
  • สินทรัพย์ขายไปแล้วแต่ยังอยู่ในทะเบียน
  • ยื่น VAT รายเดือนไปแล้วแต่ไม่กระทบกับบัญชี
  • เอกสารค่าใช้จ่ายไม่ครบ
  • รายการปลายปีถูกส่งหลังจากนักบัญชีเริ่มปิดงบแล้ว

ควรเริ่มเตรียมปิดงบเมื่อไร

คำตอบที่เหมาะที่สุดคือ ไม่ควรรอถึงวันสิ้นรอบบัญชี

การปิดงบที่ราบรื่นเกิดจากการดูแลบัญชีเป็นรายเดือน แล้วใช้ช่วงก่อนสิ้นปีทบทวนรายการที่สำคัญอีกครั้ง

ระหว่างปี

ส่งเอกสารให้ครบ กระทบธนาคาร ตรวจภาษี และติดตามรายการค้างทุกเดือน

ก่อนสิ้นปี

ตรวจลูกหนี้ เจ้าหนี้ สต๊อก สินทรัพย์ เงินกู้ และรายการกับกรรมการ

หลังสิ้นรอบบัญชี

รวบรวมเอกสารปลายปี ปรับรายการที่จำเป็น จัดทำงบ และเตรียมข้อมูลสำหรับผู้สอบบัญชี

สำหรับบริษัทจำกัด งบการเงินโดยหลักต้องนำส่งต่อกรมพัฒนาธุรกิจการค้าภายใน 1 เดือนนับแต่วันที่งบได้รับอนุมัติจากที่ประชุมใหญ่ ดังนั้นการเตรียมข้อมูลตั้งแต่ก่อนสิ้นรอบบัญชีจึงช่วยลดการเร่งงานในช่วงท้าย

Checklist ก่อนส่งข้อมูลให้สำนักงานบัญชี

  • เอกสารรายได้ทั้งปีครบ
  • เอกสารค่าใช้จ่ายทั้งปีครบ
  • Statement ทุกบัญชีครบ
  • ลูกหนี้ตรวจแล้ว
  • เจ้าหนี้ตรวจแล้ว
  • สต๊อกตรวจนับแล้ว
  • ทะเบียนทรัพย์สินอัปเดตแล้ว
  • เงินกู้และรายการกรรมการตรวจแล้ว
  • VAT กระทบกับบัญชีแล้ว
  • ภาษีหัก ณ ที่จ่ายตรวจแล้ว
  • สัญญาสำคัญส่งให้นักบัญชีแล้ว
  • รายการผิดปกติแจ้งผู้ทำบัญชีแล้ว

หากมีรายการใดไม่ครบ ไม่ควรปิดไว้จนถึงวันสุดท้าย ควรแจ้งนักบัญชีเพื่อช่วยพิจารณาว่าต้องติดตามข้อมูลเพิ่มเติมอย่างไร

Checklist ปิดงบบริษัท SME

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Checklist ปิดงบการเงินประจำปี

ปิดงบการเงินต้องเตรียมอะไรบ้าง?

ควรเตรียมเอกสารรายได้ ค่าใช้จ่าย Statement ลูกหนี้ เจ้าหนี้ สต๊อก ทรัพย์สิน ภาษี เงินกู้ รายการกรรมการ และข้อมูลอื่นที่เกี่ยวข้องกับธุรกรรมของกิจการตลอดทั้งปี

บริษัทไม่มีรายได้ต้องปิดงบหรือไม่?

หากยังเป็นนิติบุคคลที่มีหน้าที่จัดทำบัญชีและงบการเงิน ก็ยังต้องดำเนินการตามหน้าที่ แม้ไม่มีรายได้ และควรตรวจว่ามีค่าใช้จ่าย เงินฝาก ทรัพย์สิน หรือหนี้สินเกิดขึ้นหรือไม่

เอกสารค่าใช้จ่ายหายทำอย่างไร?

ควรแจ้งผู้ทำบัญชีและพยายามติดตามหลักฐานจากคู่ค้า ธนาคาร หรือระบบเดิม ไม่ควรสร้างเอกสารหรือรายการขึ้นมาโดยไม่ตรงกับข้อเท็จจริง

จำเป็นต้องตรวจสต๊อกก่อนปิดงบหรือไม่?

หากกิจการมีสินค้า วัตถุดิบ หรืองานระหว่างทำ การตรวจจำนวนและมูลค่าสินค้าคงเหลือเป็นเรื่องสำคัญ เพราะมีผลต่อสินทรัพย์ ต้นทุนขาย และกำไรของกิจการ

ยื่นภาษีครบทุกเดือนแล้ว ยังต้องตรวจอีกหรือไม่?

ควรตรวจ เพราะการยื่นแบบรายเดือนไม่ได้ยืนยันว่าข้อมูลตลอดทั้งปีสัมพันธ์กับบัญชีทั้งหมด การปิดงบควรกระทบข้อมูลภาษีกับบัญชีอีกครั้ง

ควรเริ่มเตรียมปิดงบเดือนไหน?

ควรดูแลข้อมูลตลอดปี และเริ่มทบทวนรายการสำคัญก่อนสิ้นรอบบัญชี ไม่ควรรอให้ครบปีแล้วจึงเริ่มรวบรวมเอกสารทั้งหมด

ถ้าต้องการให้สำนักงานบัญชีช่วยปิดงบทำอย่างไร?

สามารถส่งข้อมูลเบื้องต้นของบริษัท ปริมาณเอกสาร โปรแกรมบัญชีที่ใช้ และสถานะบัญชีปัจจุบัน เพื่อประเมินขอบเขตงานก่อนเริ่มดำเนินการ

สรุป Checklist ปิดงบการเงินประจำปี

การปิดงบการเงินที่ดีไม่ได้เกิดขึ้นในช่วงไม่กี่วันหลังสิ้นปี แต่เกิดจากการดูแลเอกสารและบัญชีให้เป็นปัจจุบันมาตลอดทั้งรอบบัญชี

ก่อนปิดงบ เจ้าของบริษัทควรตรวจอย่างน้อยเรื่องเอกสาร Statement ลูกหนี้ เจ้าหนี้ สต๊อก สินทรัพย์ VAT ภาษีหัก ณ ที่จ่าย และรายการกับกรรมการ เพื่อให้ตัวเลขสำคัญสามารถอธิบายและตรวจสอบย้อนกลับได้

หากพบปัญหา อย่ารอจนถึงกำหนดยื่นงบ เพราะหลายเรื่องต้องใช้เวลาในการตามเอกสาร ตรวจข้อมูล หรือสอบถามผู้เกี่ยวข้อง

ปิดงบง่ายขึ้น เมื่อบัญชีถูกดูแลมาตลอดทั้งปี

Checklist ช่วยให้รู้ว่าอะไรครบ อะไรขาด และอะไรต้องรีบแก้ก่อนเข้าสู่ขั้นตอนจัดทำงบการเงิน

ต้องการให้ช่วยดูแลงานปิดงบการเงินประจำปี?

สำนักงานบัญชี พีทูพีให้บริการตรวจข้อมูลบัญชี เตรียมเอกสาร และดูแลงานปิดงบตามขอบเขตของกิจการ สามารถสอบถามรายละเอียดก่อนเริ่มงานได้

โทร 097-236-2994LINE: p2pacc

บทความที่น่าสนใจ