นักบัญชีมืออาชีพควรมีคุณสมบัติอะไร? 9 ทักษะที่ธุรกิจควรมองหา

นักบัญชี มีหน้าที่อะไร

นักบัญชีมีหน้าที่รวบรวม ตรวจสอบ และจัดข้อมูลทางการเงินของกิจการ ไม่ว่าจะเป็นรายรับ รายจ่าย ต้นทุน ลูกหนี้ เจ้าหนี้ เงินสด ธนาคาร และรายการอื่นที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินธุรกิจ

นอกจากนี้ยังเกี่ยวข้องกับการจัดเตรียมข้อมูลภาษี เอกสารประกอบบัญชี และข้อมูลที่ใช้ในการจัดทำงบการเงินตามหน้าที่ของกิจการ

บริษัทที่ต้องการผู้ดูแลต่อเนื่องสามารถดูบริการรับทำบัญชีรายเดือนเพิ่มเติม

นักบัญชีมืออาชีพ ต่างจากแค่ “คนบันทึกบัญชี” อย่างไร

การบันทึกข้อมูลเป็นงานพื้นฐาน แต่ธุรกิจต้องการข้อมูลที่ครบ ถูกต้อง ทันเวลา และสามารถนำไปใช้ต่อได้

นักบัญชีมืออาชีพจึงควรเข้าใจว่าเอกสารแต่ละรายการเชื่อมโยงกับธุรกิจอย่างไร สามารถพบความผิดปกติ ตั้งคำถามเมื่อข้อมูลไม่สมเหตุสมผล และแจ้งเจ้าของกิจการก่อนปัญหาจะสะสม

1. มีพื้นฐานบัญชีและภาษีที่แข็งแรง

งานบัญชีเกี่ยวข้องกับข้อมูลหลายประเภท นักบัญชีจึงต้องเข้าใจหลักการบันทึกบัญชี เอกสารทางธุรกิจ และภาษีที่เกี่ยวข้องกับกิจการ

สิ่งสำคัญไม่ใช่การจำกฎทุกข้อ แต่ต้องรู้ว่าเรื่องใดต้องตรวจสอบ เรื่องใดมีความเสี่ยง และเมื่อพบประเด็นควรหาข้อมูลหรือขอคำปรึกษาเพิ่มเติมอย่างไร

หากธุรกิจมีประเด็นภาษีเฉพาะ สามารถดูที่ปรึกษาภาษีธุรกิจเพิ่มเติม

2. เรียนรู้และติดตามความเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ

งานบัญชี ภาษี และระบบธุรกิจมีการเปลี่ยนแปลงตามกฎหมาย เทคโนโลยี และวิธีการทำงานขององค์กร

นักบัญชีที่ดีจึงไม่ควรใช้ความรู้เดิมโดยไม่ตรวจสอบ แต่ต้องหมั่นทบทวนประกาศ วิธีปฏิบัติ และเครื่องมือใหม่ที่ช่วยให้การทำงานถูกต้องและมีประสิทธิภาพขึ้น

3. ละเอียด แต่ไม่หลงอยู่กับรายละเอียดจนมองไม่เห็นภาพรวม

ความละเอียดเป็นหัวใจของงานบัญชี เพราะความผิดพลาดเล็ก ๆ อาจทำให้ยอดบัญชี ภาษี หรือข้อมูลผู้บริหารคลาดเคลื่อนได้

แต่ในอีกด้านหนึ่ง นักบัญชีควรมองเห็นภาพรวมด้วยว่า ตัวเลขที่กำลังตรวจนั้นเกี่ยวข้องกับยอดขาย ต้นทุน กำไร หรือกระแสเงินสดของธุรกิจอย่างไร

4. ซื่อสัตย์และรักษาความลับของลูกค้า

นักบัญชีได้เห็นข้อมูลสำคัญของกิจการ เช่น ยอดขาย ต้นทุน เงินเดือน กำไร หนี้สิน และธุรกรรมทางการเงิน

ความซื่อสัตย์และการรักษาข้อมูลจึงเป็นพื้นฐานสำคัญ ไม่ควรเปิดเผยข้อมูลของลูกค้าหรือองค์กรให้บุคคลที่ไม่เกี่ยวข้อง และต้องระมัดระวังเรื่องเอกสารกับข้อมูลดิจิทัลด้วย

5. กล้าตรวจ กล้าถาม และกล้าแจ้งเมื่อข้อมูลผิดปกติ

นักบัญชีไม่ควรบันทึกรายการทุกอย่างตามเอกสารโดยไม่ตั้งคำถาม หากพบข้อมูลที่ไม่สอดคล้อง เช่น ยอดเงินไม่ตรง เอกสารขาด รายการผิดปกติ หรือค่าใช้จ่ายที่ไม่มีที่มา ควรตรวจสอบก่อนดำเนินการต่อ

การแจ้งปัญหาเร็วช่วยให้ธุรกิจแก้ไขได้ง่ายกว่าการรอจนถึงช่วงปิดงบ

การเก็บเอกสารที่ดีช่วยลดปัญหาได้มาก สามารถอ่านเอกสารทำบัญชีมีอะไรบ้างเพิ่มเติม

6. สื่อสารเรื่องยากให้เจ้าของธุรกิจเข้าใจได้

เจ้าของกิจการไม่จำเป็นต้องรู้ศัพท์บัญชีทุกคำ นักบัญชีจึงควรสามารถอธิบายประเด็นสำคัญด้วยภาษาที่เข้าใจง่าย

เช่น แทนที่จะบอกเพียงว่า “เอกสารไม่ครบ” ควรบอกว่าเอกสารอะไรขาด เพราะเหตุใดจึงต้องใช้ และหากไม่มีจะส่งผลต่อบัญชีหรือภาษีอย่างไร

7. เข้าใจธุรกิจ ไม่ดูเฉพาะตัวเลข

ธุรกิจร้านอาหาร ร้านค้าออนไลน์ โรงงาน ก่อสร้าง คลินิก หรือ Software มีรูปแบบรายได้และต้นทุนต่างกัน

นักบัญชีที่เข้าใจธุรกิจจะสามารถตั้งคำถามได้ตรงจุด เช่น ธุรกิจมีสต๊อกหรือไม่ รับเงินผ่านช่องทางใด มีรายได้ค้างรับหรือไม่ และมีรายการใดที่ต้องติดตามเป็นพิเศษ

8. ทำงานเป็นระบบและติดตามกำหนดเวลา

งานบัญชีมีงานประจำที่ต้องทำต่อเนื่อง นักบัญชีจึงต้องมีระบบติดตามเอกสาร วันที่ครบกำหนด และงานที่ยังค้างอยู่

บริษัทที่มีขั้นตอนรับ–จ่ายหลายฝ่ายอาจต้องวางระบบให้ชัดว่าใครจัดทำ ใครอนุมัติ และใครตรวจสอบ สามารถดูบริการรับวางระบบบัญชีเพิ่มเติม

9. ใช้ข้อมูลบัญชีช่วยธุรกิจตัดสินใจได้

บัญชีที่ดีควรทำให้เจ้าของธุรกิจเห็นอย่างน้อยว่า รายได้มาจากไหน ค่าใช้จ่ายส่วนใดเพิ่มขึ้น ลูกหนี้ค้างมากหรือไม่ เงินสดเพียงพอหรือไม่ และผลประกอบการกำลังดีขึ้นหรือแย่ลง

หน้าที่ของนักบัญชีไม่ได้หมายความว่าจะต้องตัดสินใจแทนเจ้าของ แต่ควรช่วยจัดข้อมูลให้เจ้าของตัดสินใจบนข้อเท็จจริงได้มากขึ้น

นักบัญชีกับผู้สอบบัญชีต่างกันอย่างไร

นักบัญชีมีหน้าที่จัดทำและดูแลข้อมูลบัญชีของกิจการ ขณะที่ผู้สอบบัญชีมีบทบาทในการตรวจสอบงบการเงินตามขอบเขตและมาตรฐานที่เกี่ยวข้อง

จึงเป็นคนละบทบาทกัน และบริษัทที่มีหน้าที่จัดทำงบการเงินอาจต้องมีทั้งผู้ทำบัญชีและผู้สอบบัญชีตามกรณีของกิจการ

นักบัญชีควรเข้าใจ VAT และภาษีธุรกิจหรือไม่

นักบัญชีที่ดูแลกิจการควรเข้าใจภาษีที่เกี่ยวข้องกับรายการของลูกค้า เช่น VAT หรือภาษีหัก ณ ที่จ่าย เพื่อสามารถตรวจเอกสารและแจ้งประเด็นที่ควรระวังได้

สำหรับพื้นฐาน VAT สามารถอ่านภาษีมูลค่าเพิ่มคืออะไรเพิ่มเติม

เอกสารที่ดีช่วยให้นักบัญชีทำงานได้ดีขึ้น

ไม่ว่านักบัญชีจะเก่งเพียงใด หากธุรกิจส่งเอกสารไม่ครบหรือส่งช้ามาก ข้อมูลบัญชีก็อาจไม่สะท้อนสถานการณ์จริงได้ทันเวลา

เอกสารซื้อและค่าใช้จ่ายควรตรวจความถูกต้องก่อนส่ง โดยสามารถอ่านใบเสร็จรับเงินที่ถูกต้องประกอบได้

ภาษีครึ่งปีและภาษีประจำปี ต้องใช้ข้อมูลบัญชีต่อเนื่อง

บริษัทและห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลมีงานภาษีที่ต้องใช้ข้อมูลบัญชีระหว่างปี หากเอกสารและรายการยังไม่เรียบร้อย การประมาณหรือคำนวณภาษีก็อาจคลาดเคลื่อน

สามารถศึกษาเรื่องภ.ง.ด.51 ภาษีเงินได้นิติบุคคลครึ่งปีเพิ่มเติมได้

เลือกนักบัญชีหรือสำนักงานบัญชี ควรถามอะไรบ้าง

หากกำลังตัดสินใจว่าจะทำเองหรือใช้สำนักงานบัญชี สามารถอ่านจ้างสำนักงานบัญชีดีไหมเพิ่มเติม

บริษัทเปิดใหม่ควรหานักบัญชีตั้งแต่เมื่อไร

ไม่ควรรอจนใกล้ปิดงบ หากบริษัทกำลังเริ่มกิจการ ควรคิดเรื่องระบบเอกสาร การรับเงิน การจ่ายเงิน ภาษี และการส่งข้อมูลบัญชีตั้งแต่ก่อนมีรายการจำนวนมาก

ผู้ที่กำลังเริ่มบริษัทสามารถอ่านขั้นตอนจดทะเบียนบริษัทเพื่อเตรียมเรื่องหลังเปิดกิจการควบคู่กัน

และหากต้องการผู้ช่วยดำเนินการ สามารถดูบริการรับจดทะเบียนบริษัทเพิ่มเติม